Ufak Ayrıntılar Yazılar

Hendeseden Abide Ne Demek? Ekonomi Perspektifinden Bir Değerlendirme Kaynakların sınırlılığı ve seçimlerin sonuçları, ekonomik düşüncenin temel taşlarıdır. Ekonomi, insanların sınırlı kaynakları en verimli şekilde kullanma çabasıdır. Her gün, bireyler ve toplumlar seçimler yapar, bu seçimlerin sonuçları ise ekonomik yapıyı şekillendirir. Bir ekonomist için, her seçim, sadece bireysel değil, toplumsal refahı etkileyen bir karar zincirinin başlangıcıdır. Bugün, “Hendeseden abide ne demek?” sorusuna ekonomi perspektifinden yaklaşırken, karşımıza çıkan metaforun piyasa dinamikleri, bireysel kararlar ve toplumsal refah üzerindeki etkilerini inceleyeceğiz. Piyasa Dinamikleri ve Kaynakların Sınırlılığı Ekonominin temel ilkelerinden biri, kaynakların sınırlı olduğudur. İnsanlar, sınırsız ihtiyaç ve isteklerine ulaşmak için sınırlı kaynaklarla mücadele ederler.…

Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü ve Hektolitre Ağırlığına Pedagojik Bir Bakış Bir eğitimci olarak her dersin başında aynı heyecanı hissederim: Öğrenmenin dönüştürücü gücü. Bir kavramın sadece tanımını değil, ardındaki anlamı kavradığımızda zihnimiz genişler, dünya biraz daha anlam kazanır. Bugün “hektolitre ağırlığı” gibi teknik bir terimi ele alırken bile aslında öğrenmenin özüne dokunuyoruz — bilgiyi yaşamla ilişkilendirme becerisine. Hektolitre Ağırlığı Ne Demek? Hektolitre ağırlığı, genellikle tarım ve özellikle tahıl ticaretinde kullanılan bir ölçü birimidir. Bir hektolitre, yani 100 litre hacmindeki ürünün kilogram cinsinden ağırlığını ifade eder. Örneğin buğdayın hektolitre ağırlığı, onun yoğunluğunu, dolayısıyla kalitesini gösterir. Kısaca, bir tahılın ne kadar “dolu” veya “boş”…

Scapula Kemiği Nerede? Geleceğin İnsan Bedenine Açılan Kapısı Birlikte Düşünmeye Hazır mısınız? Bir gün, vücudumuzdaki her kemiğin yalnızca anatomik bir yapı olmaktan çıkıp teknolojiyle, yapay zekâyla ve insan potansiyelini genişletme çabalarıyla iç içe geçeceğini hiç düşündünüz mü? “Scapula kemiği nerede?” sorusu, yüzeyde sadece basit bir anatomi bilgisini çağrıştırabilir. Ancak derinlemesine baktığınızda, bu küçük bilgi kırıntısı bile geleceğin tıbbı, biyomühendisliği ve hatta insanın evrimsel yönelimi hakkında bize çok şey anlatır. Gelin, bu yolculuğu birlikte keşfedelim. Kısa Cevap: Scapula ya da kürek kemiği, sırtın üst kısmında, iki omuz arasında yer alan ve kol kemiği (humerus) ile köprücük kemiği (klavikula) arasında bağlantı kuran…

Aşağıdaki yazıda “Güzide hangi kanalda program yapıyor?” sorusunu doğrudan yanıtlamaktan ziyade, bu mesele etrafında toplumsal yapı, cinsiyet rolleri ve birey-toplum etkileşimi perspektifinden yürüttüğüm düşünsel bir analiz sunuyorum. Yazının sonunda, senin de kendi deneyimlerin ve gözlemlerinle düşünceye katkı yapmanı bekliyorum. — Araştırmacının Samimi Girişi Sosyal bilimci olarak, yakın zamanlarda televizyon dünyasında adı sıkça geçen “Güzide” figürünün hangi kanalda program yaptığına dair bir merakla yola çıktım. Bu soru yalnızca bir yayın bilgisi talebi değil; aynı zamanda medya, toplumsal normlar, kimlik ve güç ilişkileri bağlamında “kim görünür olur, kim hangi sahneye çıkar” sorularını düşündürüyor. Bir araştırmacı olarak hem “bilgi”ye ulaşmayı hem de o…

Güvenirlik En Az Kaç Olmalı? Tarihin Işığında Bir Güven Analizi Bir Tarihçinin Gözünden: Geçmişle Bugünü Bağlamak Tarihi incelerken insanın en çok sorduğu sorulardan biri şudur: “Kime güvenebiliriz?” Bir tarihçi olarak geçmişi anlamaya çalışırken, belgelerin doğruluğuna, kaynakların tarafsızlığına ve anlatıların samimiyetine inanmak zorundayız. Fakat bu inanç, kör bir teslimiyet değil; titizlikle ölçülmesi gereken bir “güvenirlik” oranıdır. Tıpkı istatistikte olduğu gibi, tarihte de her bilgi bir güven düzeyiyle gelir. O hâlde sormak gerekir: Güvenirlik en az kaç olmalı? Bu soru yalnızca araştırmacılar için değil, günümüz insanı için de anlamlıdır. Çünkü tarih, güvenin inşa edildiği ve yıkıldığı sayısız örnekle doludur. Geçmişi anlamak, bugünün…

Gürsu Kimin? Bir Filozofun Aynasında Kimlik, Mülkiyet ve Varlık Üzerine Düşünceler Felsefi Bir Başlangıç: Soru, Bir Varlık Biçimidir “Gürsu kimin?” sorusu, yüzeyde bir mülkiyet sorusu gibi görünür; ancak derine indikçe, etik, epistemolojik ve ontolojik katmanlarda yankılanan çok daha derin bir sorgulamadır. Bu soru, yalnızca bir yerin, bir toprağın, bir mahallenin sahipliğini değil; insanın kendine, doğaya ve topluma dair konumunu da sorgular. Bir filozofun gözünden bakıldığında, bu soru “kimin varlığı kime aittir?” sorusuna kadar uzanır. Etik Perspektif: Sahip Olmak mı, Sorumlu Olmak mı? Etik açıdan bakıldığında, “Gürsu kimin?” sorusu bizi mülkiyetin ahlaki sınırlarıyla yüzleştirir. Bir yerin sahibi olmak, orayı koruma, geliştirme…

Eski Şehir Valisi Kimdir? Öğrenme Kuramlarıyla Bir Memur Biyografisi Üzerine Pedagojik Bir Bakış Bir eğitimci olarak her zaman derim: gerçek öğrenme, yalnızca bilginin aktarılması değil, dönüşümün kendisidir. İnsan bir ismi öğrendiğinde, aslında bir rolün, bir sorumluluğun, bir tarihsel sürecin kodunu da taşır. “Eski şehir valisi kimdir?” sorusu da öyle bir kapıdır; açtığında bir kişinin öyküsünü, kurumun bağlamını ve güç yapılarını görmek mümkündür. Bu yazıda, eski şehir valisinin kim olduğuna dair somut bilgiyi pedagojik bir mercekten tartışacak, rolünün öğrenmeyle, kurumlarla ve toplumla ilişkisini irdeleyeceğiz. — Somut Olay: Eskişehir’in Eski Valisi Erol Ayyıldız Öncelikle “şehir valisi” ifadesi biraz muğlaktır; şehir valiliği genelde…

Kapora Geri İade Edilir mi? Toplumsal Cinsiyet, Empati ve Adalet Bağlamında Bir Değerlendirme Hayatta hepimiz bir şeyleri güvence altına almak isteriz. Bazen bir evi kiralarken, bazen bir düğün salonu tutarken, bazen de bir ürün ya da hizmet için ön ödeme yaparken karşımıza “kapora” kavramı çıkar. Ancak işler planladığımız gibi gitmediğinde aklımıza takılan o kritik soru gelir: “Kapora geri iade edilir mi?” Bu soruya sadece hukuki açıdan değil, toplumsal cinsiyet rolleri, çeşitlilik, empati ve sosyal adalet penceresinden bakmak; meseleyi daha derin, daha insani bir boyuta taşır. Kapora Nedir? Temel Bir Hatırlatma Kapora, taraflar arasında yapılacak bir sözleşmenin veya alışverişin teminatı niteliğinde…

Çalıkuşu Ne Anlatmak İstiyor? Bir Tarihçinin Gözünden Toplumsal Dönüşümün Romanı Bir tarihçi olarak geçmişin hikâyelerinde bugünün sesini duymayı severim. Çünkü her roman, her karakter ve her dönemsel anlatı, aslında yaşanmış bir toplumsal dönüşümün yankısıdır. Reşat Nuri Güntekin’in “Çalıkuşu” romanı da bu yankıların en kalıcı olanlarından biridir. Her ne kadar bir aşk hikâyesi gibi görünse de, satır aralarında kadının toplumsal konumu, Cumhuriyet öncesi modernleşme sancıları ve bireysel özgürlük arayışı gibi derin temaları işler. O halde soralım: Çalıkuşu ne anlatmak istiyor? Bu yazıda, bir romanın ötesinde bir toplumun dönüşüm hikâyesini okuyacağız. Bir Dönemin Aynası: Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Geçişin Sesi Reşat Nuri’nin “Çalıkuşu”nu yazdığı…

Varlığın Boşluğu: Uzay Gök Cismi mi? Bir filozof, göğe baktığında yıldızlardan çok boşluğu görür; çünkü varlık kadar yokluk da düşüncenin konusudur. Uzay dediğimiz şey, hem her şeyin içinde olduğu bir “yer”dir, hem de kendisi hiçbir yere ait olmayan bir “hiçlik”. O hâlde şu soru yalnızca astronomik değil, aynı zamanda metafizik bir sorudur: Uzay gök cismi midir? Bu yazıda, bu soruyu üç temel felsefi alan — etik, epistemoloji ve ontoloji — üzerinden tartışacağız. Çünkü “uzay” kavramı, yalnızca fiziksel bir boşluk değil, aynı zamanda insanın bilgi, değer ve varlık anlayışının sınırlarını da belirleyen bir düşünce alanıdır. Epistemolojik Açıdan: Bilginin Sınırında Uzay Bilgi…